PHẬT HỌC VIỆN HẢI ĐỨC NHA TRANG
Mỗi lần về phố biển Nha Trang, lang thang cuối bãi đầu ghềnh rồi leo lên đồi cao Trại Thủy, du sỹ thường dừng bước lại, đứng tần ngần trước phong cảnh tiêu điều, đổ nát, tàn xiêu của Phật học viện Hải Đức mà lặng hồn cảm thán trong lặng lẽ, ngậm ngùi…
Ngậm ngùi vì đúng nửa thế kỷ, sau 50 năm trời đằng đẵng, Phật Học viện Hải Đức đã từng lừng lẫy một thời, bây chừ hoang phế, thê lương như thế này đây.
Trước năm 1975, đây là nơi tu học của hàng trăm tăng sinh. Hòa thượng Trí Thủ làm Giám viện, Thầy Tuệ Sỹ làm quản chúng, giảng dạy Kinh, Luật, Luận, Thiền…
Các nhà thơ, nhà văn Quách Tấn, Võ Hồng, Phạm Công Thiện, Trúc Thiên, Nguyễn Đức Sơn, Thạch Trung Giả và tăng sinh Thích Phước An… cũng giảng dạy hay thường trú ở đây một thời gian dài…
Năm 1969, du sỹ có lên Phật học viện này thăm Phạm Chí Hùng (em ruột Phạm Công Thiện) đang tu tập ở đây…
Thấy lẽ vô thường, khi đứng ngó nhìn mấy dãy phòng tăng xá xiêu vẹo, tan hoang, phủ đầy cây cỏ dại mọc trên nền gạch cũ rêu phong mà chạnh lòng hoài niệm…
Niệm tưởng một thời xanh ngợp nắng gió thanh bình. Chính trên đỉnh cô phong này, Phạm Công Thiện đã ngồi viết Tiểu Luận Về Bồ Đề Đạt Ma. Lúc đó, Phạm Công Thiện mới vừa 19 tuổi đời, còn thanh xuân rực rỡ (1960)…
Bây giờ, sau bao nhiêu trận cuồng phong, bão lốc kinh hồn thổi tàn bạo qua ngọn đồi hoang vu, chỉ còn trụ lại, duy nhất một tâm hồn trầm tịnh Thích Phước An – Một nhà văn bi tráng với nụ cười bất động, rỗng rang…
Rỗng rang trên đồi biển ngát hoang lương:
“Đường về núi cũ chùa xưa”
Dấu Thiền sư bước thượng thừa ung dung
Đồi cao nắng ấm trầm hùng
Cung đàn vạn pháp mãi rung cảm hòa
Dù cho mấy độ phong ba
Chùa im lìm biết chỉ là chiêm bao
Nhìn lên nhật nguyệt thở phào
Ngắm trùng dương xuống lặng lao xao niềm
Cõi nào trổ đóa Hoa Nghiêm
Mà đây trời đất vẫn điềm nhiên ngân
Chiều lên Hải Đức xuất thần
Thấy sau xưa giữa hồn xuân bây giờ
Bây giờ là buổi chiều, một chiều vạn đại, du sỹ đang ngồi đối ẩm với nhà văn trên đồi Trại Thủy, vừa uống trà vừa ngắm mây trôi:
Đồi Trại Thủy dù chơ vơ trơ trọi
Vẫn “Đường về núi cũ chùa xưa”
“Đức Phật trên cõi phù du” đó
Mặc như lôi vang dội tối thượng thừa
Chẳng còn ai nghe tiếng gầm Sư tử
Không một người cảm được lẽ vô ngôn
Duy chỉ kẻ trầm hùng kia thấu rõ
Một điều chi sâu thẳm giữa tâm hồn
Năm mươi năm trên đỉnh cô phong lạnh
Ôi! “Hiu hắt quê hương bến cỏ hồng”
Sông suối biển chảy về đây lấp lánh
Thành văn chương tận hiến cõi huyền không…
Không đến, không đi là hình ảnh Thiền sư cô liêu tuyệt diệu. Một mình một bóng trầm hùng giữa trời thơ biển mộng ấy là hình ảnh quá đep, một vẻ đẹp chơn mỹ, thiên thu như “Đức Phật trên cõi phù du” này vậy.
Rồi giờ Ngọ đã đến. Giờ Zarathurtra xuống núi. Giờ Thích Phước An lên đường theo mây trắng bay về phương Bát Nhã ba la mật:
Giờ ngọ là giờ im lặng nhất
Nắng trưa vụt tắt giữa lưng trời
Cũng vậy trên đồi cao Trại Thủy
Một đóa Mai vàng rụng cánh rơi
Ơi chao! Vô thường luôn tiếp diễn
Duyên hết thì đi thuận lý này
Đức Phật trên cõi phù du đó
Đã từng nói vậy suốt xưa nay
Mây gió trùng khơi lồng lộng ngát
Ngàn năm vẫn thổi khúc Vô sinh
Đường về núi cũ chùa xưa ấy
Thầy đi đồng vọng mãi Tâm Tình…
Tâm Nhiên
